Artavazd Pelechian in Bozar

Medio september is in BOZAR de Armeense cineast Artavazd Pelechian te gast. Het wordt een unieke gelegenheid om deze hoogbejaarde kluizenaar aan het woord te horen. Pelechian studeerde aan de VGIK-filmschool in Moskou, waar een hele reeks grootmeesters het vak leerden, onder anderen Andrej Tarkovski, Aleksandr Sokoerov en Nikita Michalkov. Al tijdens zijn studietijd viel hij met zijn werk in de prijzen. Zijn relatief beperkte oeuvre bestaat uit dertien films van wisselende lengte, van een paar minuten tot net geen uur. Het gaat om hybride documentaires die hij samenstelt uit bestaand en zelf gedraaid beeldmateriaal.

In producties als MENG/WIJ (1969), VREMENA GODA/DE SEIZOENEN (1975) en MER DARE/ONZE EEUW (1983) zoomt de cineast in op de verhouding tussen mens en natuur en het specifieke karakter van de Armeense geschiedenis en cultuur. Dialogen of commentaarstem ontbreken volledig, wel worden de indringende beeldenreeksen door muziek begeleid. Zijn unieke montagestijl, vaak verbonden met het gebruik van telelens, noemt hij zelf ‘afstandmontage’. In een reeks theoretische publicaties zou hij er nog dieper op ingaan.

Het genie van Pelechian bleef lang verborgen achter het IJzeren Gordijn en na het uiteenvallen van de Sovjet-Unie kon hij nog zelden nieuwe projecten van de grond krijgen. Maar door toedoen van een handvol vurige verdedigers (bijvoorbeeld Jean-Luc Godard) bereikte zijn faam op de lange duur ook het westen. Daar werden zijn films onder meer geprogrammeerd op het festival van Rotterdam en het IDFA (International Documentary Film Festival Amsterdam). Tijdens een eerste avond (woensdag 16.09) vindt een masterclass met Pelechian plaats, onder leiding van filmwetenschapper Rémi Fontanel en met simultaanvertaling naar het Frans. Een dag later (donderdag 17.09) leidt Pelechian een selectie van zijn films in, met ook aandacht voor de latere werken. 

Meer info 

Beeld: Meng/Wij 

Geschreven door GORIK DE HENAU