Berlinale: Wat is echt intiem?

"Er worden geen films gemaakt over gewone mensen die niets doen", verzucht een personage uit GOLDEN EXITS, de nieuwe film van de Amerikaanse onafhankelijke filmmaker Alex Ross Perry. Zijn 'echte' New Yorkers ervaren een groot gemis, aan verbondenheid en intimiteit.

Voor films als The Color Wheel en Listen Up Philip wordt Alex Ross Perry geprezen als een van de beste jonge independent filmmakers uit de VS. Hij heeft zich gespecialiseerd in personages die eerder ergernis, veel ergernis, opwekken dan sympathiek overkomen. Die twintigers en dertigers, tot elkaar veroordeeld als familie en vrienden, tuimelen net iets te vaak met hun hoofd eerst in de eigen navel. Zijn dialogen staan bol van de ironie, waardoor eigenlijk nooit duidelijk wordt of iemand überhaupt nog kan menen wat hij of zij zegt. Verwant aan de zogenaamde mumblecore - franjeloos gefilmde lowbudgetcinema die dialogen verkiest boven verhalen - creëert GOLDEN EXITS via de jonge Australische Naomi (Emily Browning) die enkele maanden in New York komt werken als assistent van een archivist gesprekken met de personages van Adam Horovitz, Chloë Sevigny en Mary-Louise Parker. Vooral die laatste praat met een hoogst ergerlijke gekraakte stem en zet zo een alleenstaande veertiger neer die net te opzichtig rondtoetert hoe ongebonden ze wel wil zijn. Het bezoek van Naomi onderstreept de bestaande spanningen tussen partners, familie en vrienden. Ross Perry benadrukt hoe echt zijn gewone New Yorkers wel zijn via close-ups van een niet- of slordig gemaquilleerde Chloë Sevigny. Al regeert vooral een ironische afstand, waardoor intimiteit onmogelijk lijkt.

Voor zijn FÉLICITÉ filmde de Frans-Senegalese cineast Alain Gomis naar eigen zeggen in "het centrum van de wereld, de wereld zonder maquillage", namelijk Kinshasa, Congo. De zangeres Félicité staat eigengereid in het leven. De vader van haar zoon heeft ze de deur gewezen en ze verdient haar geld door (aanstekelijk) te zingen in een bar. Wanneer haar zoon na een motorongeluk in het ziekenhuis belandt, begint Félicité aan een zoektocht naar geld - eigenlijk solidariteit - om de noodzakelijke operatie te kunnen betalen. Bijna groteske close-ups moeten zorgen voor intimiteit, terwijl tussendoor koorgezang en nachtscènes afstand creëren. Competitiefilm FÉLICITÉ werd aangekocht door distributeur Cinemien voor een nog te bepalen release in België.

Ook in de Oostenrijkse competitiefilm WILDE MAUS speelt (een gebrek aan) intimiteit een hoofdrol. In zijn debuut als cineast voert (theater)acteur Josef Hader een muziekcriticus op die na jarenlange dienst op de keien wordt gezet. Zijn echtgenote, die op haar veertigste nog graag een kind van hem wil, vertelt hij liever niet over zijn ontslag. Minder grimmig dan in Joel Schumachers Falling Down, maar wel ook met een gebroken bril, en met gevoelige satire, volgt de geleidelijke ontsporing van een middenklasseman die uit zijn routine wordt gelicht.

Beeld: FÉLICITÉ

Geschreven door BJORN GABRIELS
 
onomatopee