Daily Nightshift: filmprogramma Filmmagie & Extra City

In het kader van de groepstentoonstelling 'Daily Nightshift' nodigde Kunsthal Extra City Filmmagie uit om een programma samen te stellen bestaande uit de betere (kort)films en documentaires waarin de nacht een centrale rol speelt. Gezien de omstandigheden kunnen deze screenings niet doorgaan in Kunsthal Extra City, maar er is wel een programma voor de thuiskijker.

Screening #1: GHOST TROPIC (Bas Devos)

Ghost Tropic

Met de Brusselse roadmovie GHOST TROPIC (2019) slaat Bas Devos een nieuwe weg in. Debuut Violet en stad-in-angstfilm Hellhole verkenden al wat een huis tot een thuis maakt, maar vertrokken bij geweldsdaden en toonden hoe rouw en eenzaamheid muren optrokken tussen mensen. Hun imponerende, soms afstandelijk maniëristische fotografie bewoog zich zoekend door een landschap van vertwijfeling. Vaak leken leegte en gemis het residu van een shot, van de vertelling, van de gedachten die de films oproepen. Nu begint GHOST TROPIC in een appartement waar niemand aanwezig is, tenzij in het tafelkleed en de meubels die zich langzaam hullen in de invallende duisternis. In de film die volgt, zullen we invullen wie bewoonster Khadija is, terwijl ze na haar schoonmaakwerk door de Brusselse nacht naar huis stapt.

GHOST TROPIC is beschikbaar voor thuiskijken bij lumierefilms.be.

Screening #2: Night on the Town

Tchoupitoulas

Drie broers, een nacht, een stad. In het spoor van Bryan, Kentrell en William Zanders, en hun hond Buttercup, beleeft TCHOUPITOULAS (2012) een nachtelijk avontuur in het French Quarter van New Orleans. Terwijl de drie broers zich een toekomst dromen, dansen de impressies van een levendige stad voorbij.

Deze avond in het teken van de documentairemakers Bill Ross IV en Turner Ross zou openen met UP ALL NIGHT (2017). Die korte film is geschreven en geregisseerd door hun vijfjarige nichtje Dorothy Jean Ross, ook de hoofdactrice in deze fantastische droom.

TCHOUPITOULAS is beschikbaar voor thuiskijken op dvd, de trailer vind je hier. De korte film UP ALL NIGHT kan je hier bekijken.

Screening #3: City Symphonies that Never Sleep

Les nuits électriques

's Nachts filmen was geen sinecure voor de pioniers van de stadssymfonie. Terwijl de ondertussen gecanoniseerde werken Berlin – Die Sinfonie der Großstadt (Walter Ruttmann, 1927) en Man with a Movie Camera (Dziga Vertov, 1929) nachtelijke opnamen incorporeerden in hun composities, gaven films van Eugène Deslaw en Svatopluk Innemann zich helemaal over aan de nacht. In PRAGUE BY NIGHT (1928) schetst de Tsjech Innemann een stadsbeeld van de late avond tot het krieken van de ochtend. Behalve voor de nachtarbeid van onder anderen agenten, brandweerlui en postbeambten toont de cineast ook een fascinatie voor de lichtbundels die hem toestaan in het donker te filmen.

De Frans-Oekraïense cineast Deslaw laat zich nog radicaler verleiden door het spel van licht in het donker. In een manifest bij zijn abstracte LES NUITS ÉLECTRIQUES (1929) schrijft hij: “Ik geloof dat de moderne nacht, bevolkt door vreemde en zingende lichten, een nacht die lijkt op geen andere nacht in de geschiedenis, even fotogeniek is, of zelfs meer, dan het gezicht van een mooie vrouw. Is de angstaanjagende zoetheid van de nacht niet de synthese van alle glimlachen en alle tranen van alle vrouwen ter wereld? Is ze ook niet alle nostalgische en turbulente poëzie van vandaag? Is ze niet het ultieme reservoir van vrijheid, van liefde?”

PRAGUE BY NIGHT en LES NUITS ÉLECTRIQUES kan je allebei online bekijken. Deze versie van LES NUITS ÉLECTRIQUES heeft een recente soundtrack van Xavier Garcia, die instrumenten bespeelt die hij recreëerde op basis van uitgevonden instrumenten door de futuristische componist Luigi Russolo. Die bracht live muziek bij de oorspronkelijke vertoningen van LES NUITS ÉLECTRIQUES.

Screening #4: ASCENSEUR POUR L'ÉCHAFAUD

 Ascenseur pour l'échafaud

In zijn debuutfilm uit 1958 koppelt Louis Malle een door de nacht dwalende Jeanne Moreau aan een geïmproviseerde soundtrack van Miles Davis. Het Parijs van ASCENSEUR POUR L'ÉCHAFAUD is een oord van overspel, van vervaarlijk verlangen en vertwijfeling in telefoonhokjes en op de Champs-Élysées. Twee dagen nadat hij de beelden heeft gezien van een minnares die een nacht lang haar geliefde zoekt, verzamelt Davis een groep muzikanten om zich heen voor een nachtelijke improvisatiesessie. Die nacht wordt een blauwdruk voor filmisch verlangen.

ASCENSEUR POUR L'ÉCHAFAUD is beschikbaar voor thuiskijken bij VoD-platform UniversCine.

Screening #5: LES MAINS NÉGATIVES

Les mains négatives

De voice-over van auteur-regisseur Marguerite Duras verhaalt over handafdrukken die 30.000 jaar geleden in een grot werden geplaatst. Tijdens haar mijmering over dat oerbeeld glijdt een camera op een auto ’s nachts door de straten van Parijs. Met deze beelden, gefilmd in 1978, laat Duras een nieuwe handdruk achter, die wel eens veel fragieler zou kunnen blijken dan de verfstof. Het Parijs dat geleidelijk aan uit de nacht tevoorschijn komt, toont zich haast futiel naast de door woorden opgeroepen grottekening. Toch draagt net die nachtelijke stad de stempel van Duras’ negatieve handen.

LES MAINS NÉGATIVES is hier online te bekijken.

Beeld bovenaan: Ascenseur pour l'échafaud

Geschreven door FILMMAGIE