Festivals: de corona-update

Het rondrazende coronavirus dwingt festivals tot het meest milieuvriendelijke festivalseizoen ooit. Overal ter wereld zitten organisatoren met de handen in het haar. Afgelasten? Uitstellen? Online gaan? De festivals hakken een na een de knoop door. We geven een overzicht en vullen aan volgens de meest recente informatie.

Het coronavirus trof het Offscreen Festival in Brussel midscheeps. De eerste helft kon nog doorgaan, dan gingen de deuren onherroepelijk dicht. Andere festivals zaten in hun laatste voorbereidingen op het moment dat de quarantainemaatregelen in België van kracht werden. Ook festivals verderop in de kalender, van voorjaar tot herfst, passen hun plannen aan. We plaatsen de festivals in volgorde van hun oorspronkelijk geplande data.

Offscreen, 4 tot 22 maart: onderbroken

De dertiende editie van het festival voor cultfilms eindigde op vrijdag de 13de zowaar – ongewild! – met THE ETERNAL EVIL OF ASIA (1995), een horrorkomedie uit Hongkong. Openingsfilm ABOUT ENDLESSNESS van de Zweed Roy Andersson zou een bioscooprelease krijgen in april, maar is ondertussen via VoD te bekijken (zie onze recensie hier).

De jaarwerking van Offscreen – de B-Z vertoningen elke laatste vrijdag van de maand in CINEMATEK – hervatten zodra het kan. In overleg met Cinema Nova bekijkt het festival welke festivalfilms en -activiteiten later alsnog kunnen doorgaan.

Cinéma du réel: 13 tot 22 maart: online

Het Parijse documentairefestival Cinéma du réel moest na alle organisatorische inspanningen noodgewongen zijn 42ste editie afgelasten. Het goede nieuws voor internationale francofielen is evenwel dat het zijn Franse selectie gratis voorstelt op festivalscope.com, met Engelse ondertitels. Je kan de films online bekijken tot 5 april. Voor de internationale films kan je terecht op het online platform tënk, dat werkt met verschillende abonnementsformules. De titels zijn daar beschikbaar tot 3 april, maar ook daarna biedt tënk interessante content. 

Japan Square, 18 tot 22 maart: geannuleerd

Het op Japanse film gerichte festival in Studio Skoop, Gent, is afgelast.

CPH:DOX, 18 tot 29 maart: online

Ook het festival voor documentaire en hybride cinema in Kopenhagen zocht zijn heil online. Een deel van het programma is ook beschikbaar voor internationale kijkers via de website van het festival.

MoviesThatMatter, 20 tot 28 maart: online tot 20 april

Het voormalige Amnesty International Film Festival in Den Haag biedt een podium aan films, fictie en documentaire, die in het teken staan van mensenrechten, rechtvaardigheid en duurzaamheid. Het schakelde over op een online editie (tot 20 april), maakte een palmares bekend en plaatste interviewtjes met geplande gasten op YouTube.

Docville, 25 maart tot 2 april: uitgesteld naar 23 september tot 1 oktober

Het documentaire festival in Leuven verhuist naar het najaar. Festivalcoördinator Frank Moens: “Het is de bedoeling van het festival zowat alles wat we planden opnieuw te doen, een copy/paste zeg maar, eventueel aangevuld met een aantal heel recente titels.”

Gedurende de oorspronkelijke festivalperiode zal Docville een beperkte selectie films aanbieden via streamingplatform dalton.be. Op het programma staan onder meer enkele Belgische films: ANNAPOLIS - GIANT CITY van Maarten Bernaerts, MOTHER van Kristof Bilsen (zie ons artikel) en BRING IT TO THE PEOPLE van Guy Fellemans over het Brussels Jazz Orchestra (zie Filmmagie 701).

Millenium Festival, 27 maart tot 4 april: uitgesteld naar 23 september tot 1 oktober

De documentaire festivals Docville in Leuven en Millenium in Brussel overlapten al deels op hun oorspronkelijke data. Nu zullen ze doorgaan op exact dezelfde data. ‘Pushing back the frontiers’, het thema van de twaalfde editie van het festival is relevanter dan ooit, laten de organisatoren weten. “Soms onzichtbare grenzen doen ons dagelijks ons gedrag in vraag stellen en aanpassen. De documentaires die het Millenium Festival heeft geselecteerd, verkennen die essentiële vragen. De situatie die we nu meemaken, toont hoe belangrijk die films zijn om onze wereld te begrijpen.”

De organisatoren hebben een selectie films online geplaatst die reflecteren op leven in moeilijke omstandigheden.

Go Short – International Short Film Festival Nijmegen, 1 tot 5 april: online van 15 april tot 13 mei

Het fesitval voor kortfilms, in Nederland 'korte films' genoemd, veranderde van een vijfdaagse ontmoetingsplek in Nijmegen naar een maand lang online films. De officiële competities van Go Short 2020 zijn behouden, met uitzondering van de virtualrealityfilms, en ook de In Focus- en Current Issues-programma’s zijn voor 10 euro te bekijken via de website van het festival. Enkele Belgische bijdragen signaleerden we al eerder, zoals Dorian Jespers' Sun Dog (niet te bekijken in België) en Zombies van Baloji (zie Filmmagie nr. 697). 

Courtisane, 1 tot 5 april: afgelast

De organisatoren van het Gentse festival bekijken hoe de programma’s in de toekomst te kunnen laten doorgaan. Ook de jaarwerking van Courtisane en hun partners, met onder meer een bezoek van de centrale festivalgast Kevin Jerome Everson aan CINEMATEK (zie Filmmagie 703), staat on hold.

Brussels International Fantastic Film Festival, 7 tot 19 april: afgelast

Met hun kenmerkende zin voor humor heeft het Brusselse genrefestival al zijn activiteiten afgelast: “1720, de builenpest van Marseille. 1820, de cholera. 1920, de Spaanse griep. 2020, het Coronavirus, en de annulering van de 38ste editie van het BIFFF … Uit voorzorgsmaatregel annuleert het BIFFF reeds de editie van 2120.”

Het festivalteam zal het integrale programma binnenkort online zetten, als dank aan de medewerkers en partners, maar vertoningen komen er niet. Wel moedigen ze aan de films elders te bekijken. Met daaraan gekoppeld een zorg die oog heeft voor de toekomst die de filmsector te wachten staat: “Alsjeblief, geen illegale downloads. De filmindustrie zal wakker worden met een hallucinante kater en diepe wonden als gevolg van deze pandemie. We moeten ze nu steunen, in plaats van ze verder de dieperik in te duwen.”

De volgende editie van het BIFFF loopt van 6 tot 18 april … 2021.

Tribeca Film Festival, 15 tot 26 april: uitgesteld en deels online

"Onze eerste zorg was om ervoor te zorgen dat de industrie en gemeenschap van filmmakers met elkaar in verbinding konden blijven en hun carrières verder konden ontwikkelen", liet het New Yorkse festival weten. Het professionele luik krijgt een online variant met markt, digitale ontmoetingsgelegenheden en de nodige awards, inclusief die voor 'branded storytelling' in samenwerking met merken als Dior, Dove, Hewlett Packard en Red Bull. Met partner Oculus biedt het festival ook VR-selecties aan uit het programma Cinema360. Voor een reallife-ervaring van de bevreemdende mix tussen 'corporate' en 'independent' in Manhattan is het wachten tot volgend jaar.

De organisatie achter het festival is, samen met YouTube, een van de initiatiefnemers voor het gratis online festival We Are One (29 mei tot 7 juni).

Visions du Réel, 17 april tot 2 mei: online

Op vrijdagavond 17 april opent het festival voor documentaire films Visions du Réel met een digitale openingsceremonie. Na videoboodschappen van voorzitter Raymond Loretan, artistiek directeur Émilie Bujès en een reeksje dignitarissen zullen genodigden de openingsfilm Reunited van Mira Jargil kunnen bekijken. Om 17u op 25 april komt die film ook 24 uur lang gratis openbaar te staan. Het festival behoudt een uitgebreid programma, inclusief een retrospectieve met werk van Claire Denis dat nog tot 13 juni online beschikbaar blijft. De tentoonstelling van Jean-Luc Godard is uitgesteld tot het Château de Nyon opnieuw mag openen.

MOOOV, 21 april tot 4 mei: online

Tijdens de festivalperiode zal MOOOV online vertoningen en vervangactiviteiten aanbieden. Delen uit het programma zullen ook een plaats vinden tijdens Film Fest Gent (oktober) en Filmfestival Oostende (januari 2021). Meer informatie vind je hier.

Brussels Short Film Festival, 22 april tot 2 mei: uitgesteld naar 2 tot 12 september

In plaats van een openingsavond houden de organisatoren van het Brusselse festival voor kortfilms een Best of Memories-evenement op Facebook, waarvoor ze bezoekers uitnodigen om herinneringen op te halen aan vorigde edities. Nieuwe data voor het festival zijn nog niet bekend, maar er wordt wel gemikt op 2020.

Op 19 mei kondigde het festival aan dat de volgende editie zal plaatsvinden van 2 tot 12 september 2020. In die periode gaat in Brussel ook het Brussels International Film Festival Door.

Afrika Filmfestival, 24 april tot 9 mei: uitgesteld naar oktober 

De 25ste feesteditie van het Leuvense festival gericht op Afrikaanse cinema zal plaatsvinden in oktober. Ook de vertoningen en evenementen buiten het festival zijn geannuleerd.

Udine Far East Film Festival, 24 april tot 2 mei: uitgesteld naar 26 juni tot 4 juli

Het Noord-Italiaanse festival voor Aziatische cinema wil onder meer een ode brengen aan de vorig jaar overleden Filippijnse acteur-regisseur Eddie Garcia, 'de Zuidoost-Aziatische Kirk Douglas'. De organisatie stelde uit van eind april naar eind juni. In afwachting van verhoopte vertoningen biedt het festival online films aan, onder meer op de oorspronkelijke openingsdag (zie hier).  

IndieLisboa, 30 april tot 10 mei: uitgesteld naar 25 augustus tot 5 september

Op de oorspronkelijke openingsdatum 30 april maakt het festival voor onafhankelijke films van over de hele wereld zijn actuele selecties bekend. Het retrospectieve filmluik was al bekend, met programma's over Ousmane Sembène, Mati Diop en de vijftigste verjaardag van de sectie Forum van de Berlinale. 

Festival de Cannes, 12 tot 23 mei: afgelast

Het meest glamoreuze filmfestival van Europa is genoodzaakt voor het eerst sinds zijn ontstaan in 1946 het event uit te stellen tot een nog nader te bepalen datum. In 2019 ontving het festival dagelijks zo'n 60.000 bezoekers. Het programma is nog onbekend, maar we vermoeden dat de nieuwe films van Wes Anderson, Apichatpong Weerasethakul en Leos Carax kunnen rekenen op een wereldpremière in Cannes. Het was ook al geweten dat Spike Lee de eerste Afro-Amerikaanse juryvoorzitter zou worden.

Na een lange aarzeling stelt het festival een mogelijk uitstel naar eind juni, begin juli voor. Met de toespraak van president Emanuel Macron op 13 april is duidelijk dat ook die periode onmogelijk wordt. Het festival laat twee dagen later weten dat het "moeilijk voor te stellen is dat het dit jaar kan doorgaan in zijn originele vorm". Wel overweegt andere opties, wat die ook mogen zijn: "Sinds gisterenavond zijn we gesprekken gestart met Franse en buitenlandse professionals. Zij gaan er allemaal mee akkoord dat het Festival de Cannes, een essentiële pijler van de filmindustrie, alle mogelijkheden moet verkennen om het cinemajaar te ondersteunen door de films van Cannes 2020 een bestaan te geven, op eender welke manier." Terwijl het hoofdfestival uitblinkt in vaagheden, kondigden de nevencompetities Quinzaine, Semaine de la critique en ACID aan hun festivals dit jaar te annuleren.

Eerder had de Marché du Film, waar filmrechten voor de komende jaren worden verhandeld, al laten weten een online marktplaats op poten te zetten. Er heerst nog onduidelijkheid over de precieze data, maar volgens de meest recente geruchten zou de Marché doorgaan van 22 tot 26 juni. Die data zijn ondertussen bevestigd (zie hier).

Festivaldirecteur Thierry Frémaux heeft ondertussen aangegeven in gesprek te zijn met z'n collega in Venetië Alberto Barbera over een mogelijke samenwerking. Beiden hadden al laten weten een online festival niet te zien zitten. Cannes heeft eveneens uitnodigingen ontvangen van andere festivals die een deel van de selectie zouden willen verwelkomen: Locarno, San Sebastian en Deauville. Het Lumiere Festival in Lyon, vooral gericht op filmgeschiedenis én met Frémaux aan het hoofd, zal in oktober enkele Cannesfilms vertonen.
 
Internationalen Kurzfilmtage Oberhausen, 13-18 mei: uitgesteld en online editie

De 66ste editie van het festival voor korte films in Oberhausen zal deels online plaatsvinden. Momenteel, een maand voor de geplande lancering, bekijken de organisatoren welke films van hun selectie online kunnen verschijnen en welke op een later moment in zaal vertoond zullen worden.

Festival international du film d'animation d'Annecy, 15 tot 30 juni: online

Het grootste festival voor animatiefilms schakelt over in online modus. Op 15 april maakte het een eerste selectie bekend. In de officiële kortfilmcompetitie vinden we Carrousel van Jasmine Elsen, De Passant van Pieter Coudyzer en Freeze Frame van Soetkin Verstegen terug. De zussen Imge en Sine Özbilge tonen hun Mosaic in de Perspectives-competitie, net als Xavier Istasses White Paradise. Half mei vernemen we ook de selectie lange animatiefilms.

Il Cinema Ritrovato, 20 tot 28 juni: uitgesteld, nieuwe data in 2020 nog te bevestigen

Het mekka van de gerestaureerde film in Bologna staat elk jaar garant voor (her)ontdekkingen. Het slaat geen editie over, maar zoekt nog naar een nieuwe festivalperiode in 2020.

Brussels International Film Festival, 24 juni tot 4 juli: uitgesteld naar 3 tot 13 september

Na bekendmaking van de verlengde coronamaatregelen in België liet het BRIFF weten zijn derde editie uit te stellen. Voorlopig zijn er nog geen nieuwe data.

Op 19 mei kondigde het festival aan dat de derde editie zal doorgaan van 3 tot 13 september, zo goed als tegelijkertijd met het Brussels Short Film Festival.

Karlovy Vary International Film Festival, 3-11 juli: afgelast

Jiří Bartoška, voorzitter van het belangrijke festival voor Oost-Europese cinema in de Tsjechische badstad Karlovy Vary, heeft bekendgemaakt dat de 55ste editie van KVIFF volgend jaar zal doorgaan. "We geloven erin dat een film kijken met andere mensen in een bioscoop een krachtige, onvervangbare ervaring is", liet hij weten. "Daarom zou een alternatieve versie ingaan tegen de belangrijkste missie van het festival: publiek, filmmakers en mensen van allerlei slag samenbrengen om gezamenlijk van film te genieten."

Het festival werkt wel mee aan het gratis online festival We Are One (29 mei tot 7 juni).

Locarno Film Festival, 5 tot 15 augustus: afgelast

De 75-jarige festivaldirecteur Marco Solari werd midden maart op intensieve zorgen opgenomen. Na drie weken mocht hij het hospitaal verlaten. Het festival van Locarno houdt alle opties open en zal in de loop van april beslissen welke vorm zijn 73ste editie zal krijgen.

Artistiek directeur Lili Hinstin laat eind april weten: "Het festival is er eerst en vooral om de films te helpen. Het organiseren van online premières in augustus lijkt ons niet de beste manier om dat te doen." Onder de noemer Locarno 2020 – For the Future of Films werkt het festival wel aan fysieke en online activiteiten die overeenstemmen met de missie van het festival. .

Venice International Film Festival, 2 tot 12 september: online en on-site?

De 77ste editie van het festival van Venetië, de stad waar momenteel het San Marcoplein er spookachtig bij ligt, staat gepland voor de eerste helft van september. De begin dit jaar aangewezen voorzitter Roberto Cicutto heeft bevestigd dat het festival zal doorgaan, met aanpassingen die tegen eind mei zullen worden bekendgemaakt. Tegelijk geeft hij aan dat er geen verregaand voorstel is om in zee te gaan met het festival van Cannes, zoals de Franse festivaldirecteur Thierry Frémaux nochtans had gesuggereerd. Anders dan de Venetiaanse festivaldirecteur Alberto Barbera had aangekondigd, laat Cicutto bovendien een opening naar een deels online festival, waarbij hij vooral de buitenlandse pers beoogt. Hoe dan ook is het nog afwachten of Cate Blanchett als voorzitter van de internationale jury naar het Lido zal afzakken.

Op 28 april verstuurde het festival een persbericht dat de volgende editie "zal doorgaan op het Lido van 2 tot 12 september".

Toronto International Film Festival, 10 tot 20 september: online of on-site?

Het belangrijke festival in Toronto, een opkomer naast de Drie Grote in Europa, volgt een tweesporenoplossing: een fysiek festival met in achtneming van afstandsmaatregelen of een online variant.

Film Fest Gent, 13 tot 24 oktober: online of on-site?

Dit jaar vieren de World Soundtrack Awards hun twintigste verjaardag. Vijf maanden voor de volgende editie liet het Gentse filmfestival weten "ook in coronatijd naar collectieve filmbeleving te streven". De organisatie zal er alles aan doen het festival zo veel mogelijk live te laten doorgaan, waarbij een beperkte capaciteit eventueel zal worden aangevuld met online activiteiten.

Beeld: Asparagus (Suzan Pitt, 1979)

Geschreven door CHARLOTTE TIMMERMANS & BJORN GABRIELS