Filmfest Washington DC 2015

Enkel films bekijken in de dichtsbijgelegen multiplex is als steevast eten bij McDonald's. Met deze voedselmetafoor was het de bedoeling van de 29ste editie Filmfest DC de aandacht te vestigen op de fijnere filmgastronomie uit meer dan dertig landen.

Filmfest DC brengt weinig premières maar wel interessante films die hun sterren al hebben verdiend op andere festivals. Mijn top 5 bestaat uit drie coming-of –age films en twee films die menselijke waardigheid hoog in het vaandel dragen.

Op 5: HENRI HENRI, een feel-good komedie die ervoor pleit nooit volwassen te worden. Henri werd opgevoed door nonnen in Montréal en ziet zich nu verplicht de echte wereld in te stappen om de job uit te oefenen die hij het best kent: versleten lampen vervangen om zo, naar eigen zeggen, licht te brengen in het leven van anderen. Licht in het leven van de mooie blinde maar helderziende kassierster van de lokale pornocinema. En nog meer licht in het leven van “le roi des cornichons”, een oude teleurgestelde augurkenboer, die weer zin krijgt in zijn eigen product. Dit metaforisch sprookje is een geslaagde poging van regisseur Martin Talbot om een Canadese Amelie Poulin te creëren. HENRI HENRI is zonder twijfel een echte soul-mate geworden van de Belgische Henri (2013) van Yolande Moreau: naïef, totaal ontwapenend en hartverwarmend.

Op 4: MARGARITA, WITH A STRAW is de grote winnaar van het festival geworden, bekroond met zowel The Circle Award als met The Filmfest DC Audience Award. En net niet in de top drie van de SIGNIS Awards. Het drinken van een margaritacocktail met een rietje is zowat het moment van volwassenwording voor Laila, een rolstoelstudente aan de universiteit van Delhi die lijdt aan hersenverlamming. Hoewel ze fysieke problemen heeft met haar alledaagse activiteiten, staat ze erop om als een normaal persoon behandeld te worden. Wanneer Laila verhuist naar de universiteit van New York, wordt ze verliefd op een blinde studente die haar initieert in haar eigen biseksualiteit. Actrice Kalki Koechlin treedt met haar vertolking in de voetsporen van Daniel Day-Lewis’ portrettering van Christy Brown in My Left Foot en Eddie Redmaynes Stephen Hawking in The Theory of Everything. Geregisserd door Shonali Bose vertelt deze moedige film het verhaal van de seksuele ontluiking van om het even welke adolescent, gehandicapt of niet. De climax van Laila’s zelfontdekking wordt in het allerlaatste beeld van de film op een grandioze manier gesymboliseerd. Deze Indiase film krijgt van mij, exequo met het post-Holocaust drama Phoenix, de prijs voor het origineelste einde.

Op 3: TODAY, zoals zo vele recente Iraanse films, gebruikt de metafoor van de taxi die de stad doorkruist om het verhaal te vertellen. De zwijgzame taxichauffeur uit de film lijkt alles behalve een sympathieke man. Een advocaat die in de taxi over zijn louche financiële praktijken telefoneert, wordt er prompt uitgezet. Een hoogzwangere vrouw, daarentegen, kan rekenen op zijn onvoorwaardelijke steun. En dat is niet vanzelfsprekend in het huidige Iran waar een ongehuwde vrouw, zelfs als ze mishandeld werd, de meest waanzinnige vooroordelen moet trotseren. Als barmhartige Samaritaan helpt hij de vrouw door zich als haar echtgenoot voor te doen, met alle risico’s daaraan verbonden. Mededogen als antwoord op onverschilligheid is het hoofdthema van Reza Mirkarimi’s film.

Op 2: THE DARK HORSE (foto) van kineast James Napier Robertson vertelt het verhaal van Gen, die, ondanks zijn psychoses en zijn belabberde mentale conditie, toch een inspirerende schaakmentorrol wil spelen voor kansarme Maorijongeren, zoals Mana, Gens neefje. Mana wordt door zijn vader verplicht om een soort macho hardingskuur te volgen bij de lokale motorbende: brutaal en onmenselijk. Oom Gen ziet meer heil in het volgen van schaaklessen bij een lokaal clubje en in meedoen als ‘dark horse’, geduchte maar kansloze deelnemer, aan een schaaktoernooi in Auckland. Gen wil Mana en de andere jongeren transformeren tot ‘Kings and Queens of the game'. Klinkt als een erg clichéverhaal maar acteur Cliff Curtis, die we kennen van de Kiwifilms Whale Rider (2002) en Once Were Warriors (1994), speelt Gen totaal zonder machoallures. Een extra dimensie krijgt de film op het einde als we vernemen dat Gen in feite snelschaker Genesis Potini is, die tot zijn dood in 2011 vocht voor de waardigheid van Maorikinderen aan de onderkant van de maatschappij. TODAY en THE DARK HORSE kregen beide een SIGNIS Speciale Vermelding.

Op 1: ME AND EARL AND THE DYING GIRL, goed voor THE SIGNIS AWARD van Filmfest DC 2015. Deze Amerikaanse film van Alfonso Gomez-Rejon, second unit regisseur van o.m. Babel en Argo, vertelt een bijzonder origineel coming-of-age verhaal over de vriendschap tussen twee jonge filmstudenten en een meisje met leukemie. Greg en Earl maken korte parodies op filmklassiekers met klinkende titels als Pooping Tom, A Sockwork Orange en Senior Citizen Cane. Wanneer Gregs moeder hem vraagt de doodzieke Rachel te bezoeken, verwacht je als kijker een terminaal liefdesverhaal. De film blijft echter mijlenver uit de buurt van Josh Boones The Fault in Our Stars en Gus Van Sants Restless. Door de pikzwarte humor en Gregs onbetrouwbare commentaarstem, slaagt de film erin de clichés van het genre te overstijgen en toch een diepmenselijke boodschap over te brengen. Tussentitels als ‘Day 6 of Doomed Friendship’ en fragmenten uit Truffauts 400 Blows en Schlessingers Midnight Cowboy geven dit tienerdrama een cultstatus.

Een bijzonder geanimeerd gesprek sloot het Filmfest DC af: Een avond met Ann Hornaday, hoofdfilmrecensente van de Washington Post. Haar boeiende theorie over filmkritiek werd onderbroken door een terechtwijzing van een aantal jongeren die haar, en andere oudere critici, de raad gaven een cursus te volgen over Graphic Novelverfilmingen want: “Jullie kennen er niets van en minachten het genre.” Wij dus de volgende dag met zijn allen naar de dichtsbijgelegen multiplex en inderdaad: om de plotwendingen van het superheldenensemble in Avengers: Age of Ultron te kunnen volgen, hadden we echt nood aan een educatief explicateur.

Palmares Filmfest DC 2015

The Circle Award
voor Margarita with a Straw, Shonali Bose –India Special Jury Award: God Loves the Fighter, Damian Marcano - Trinidad

The Filmfest DC Audience Award
voor langspeelfilm Margarita with a Straw, Shonali Bose – India
voor documentaire Tap World, Dean Hargrove – USA

The First Feature Award
voor Happy Times – Luis Javier M. Henaine – Mexico

The Signis Award
voor Me and Earl and the Dying Girl, Alfonso Gomez-Rejon - USA Special Commendations voor Today, Reza Mirkarimi - Iran and The Dark Horse, James Napier Robertson - New Zealand

The Justice Matters Award
voor Limited Partnership, Thomas Miller - USA

The Shorts Award
voor The Secret World of Foley, Daniel Jewel - UK

Geschreven door KAREL DEBURCHGRAVE
 
onomatopee