Filmmagie in gesprek met scenarist Paul Haggis, op weg van Antwerpen naar Toronto

Wanneer we in Antwerpen afspreken met scenarist/filmmaker én tweevoudig Oscarwinnaar Paul Haggis – een sympathiek iemand die graag wat tijd uittrekt voor een gesprekje ondanks een drukke agenda – legt hij er de laatste hand aan zijn nieuwe film THIRD PERSON. Deze nieuwe film van het Belgisch-Amerikaanse productiehuis Corsan van filmproducent Paul Breuls gaat in september op het Filmfestival in Toronto (van 5 tot 15 sept.) in première en vertelt drie liefdesverhalen van drie koppels die in drie verschillende steden spelen.

“One of the greatest joys of shooting THIRD PERSON almost entirely in Europe has been spending some real time in cities I only knew as a tourist”, aldus Haggis. Elk verhaal concentreert zich op een ander moment en op een andere emotie in een relatie: het begin, het midden en het einde. Met een topcast van jewelste, met onder andere Adrien Brody, Mila Kunis, Liam Neeson, Kim Basinger en James Franco, wordt het alvast uitkijken naar Haggis' film.

FILMMAGIE: 'Crash', je bekendste film en Oscarwinnaar met een carjacking als uitgangspunt, was gebaseerd op een eigen ervaring. En THIRD PERSON?

PAUL HAGGIS: Crash is inderdaad gebaseerd op een eigen ervaring in Los Angeles. Toch waren alle personages pure fictie. Net zoals voor Crash liet ik me met het oog op THIRD PERSON inspireren door vragen waarmee ik zat. Ik hou ervan om te schrijven over dingen die ik niet begrijp. Ik dacht meteen aan relaties. Ik snap er niks van. Wie eigenlijk wel? Toen ik twintig was dacht ik alles te weten, op mijn dertigste wist ik al een pak minder en nu weet ik gewoonweg niks nog. Dat wou ik exploreren. En zo ben ik in mijn eigen verleden beginnen graven...

FILMMAGIE: Drie verhalen, drie steden en tal van fantastische acteurs?

P. HAGGIS: 't Is een mix van bekende acteurs en nieuwkomers zoals Moran Atias. Zoals in Crash probeerde ik acteurs rollen te laten spelen die je niet van hen zou verwachten. Mila Kunis bijvoorbeeld. Ik dacht niet dat ze het ging kunnen maar ze heeft me overtuigd. Olivia Wilde heb je nog nooit zoiets zien doen. Ze speelt een heel complex personage. En met Liam Neeson krijg je sowieso klasse in huis. En toch verrast hij je. Hij legt zoveel diepte in de rol. Hij laat je makkelijk in zijn ziel kijken. Adrien Brody vond ik dan weer totaal ongeschikt voor zijn personage. Maar hij belde me op en vroeg: “What are you doing, I can do this!”. Ik zei hem onmiddellijk: “No you can't. You're a ladies men, women fell at your feet and this role is about a man who chases an impossible woman. That's not you”. Ik had veel te veel vooroordelen... Ik wou persé een complex verhaal vertellen, dan moest het op fantastische locaties worden gefilmd. Schrijven kan ik overal. En voor deze film was het niet nodig om te gaan filmen in Pittsburg, in Albuquerque of in de ergste delen van LA. Dus al snel schreef ik: locatie New York, locatie Rome, locatie Parijs. Ik had iemand nodig die de film met mij wilde maken. Toen filmproducent Paul Breuls van Corsan het script las zei hij meteen ja. Fantastisch. Hij verleende me algehele creatieve vrijheid en gaf af en toe zijn mening.

FILMMAGIE: Welke plaats heeft België in de productie?

P. HAGGIS: In feite geen. Wel wilden we er een echte Europese film van maken. Paul Breuls kwam dan met het idee om de postproductie in België te doen. Antwerpen is dus de stad waar de film tot stand kwam. Er is dus wel degelijk een plaats voor België in de film, die zich vooral situeert op het vlak van pre- en post-productie. Eerlijk gezegd had ik nog nooit van België gehoord, laat staan van Antwerpen... Ik kom hier in het midden van de zomer toe, het is heet en niemand op straat. Doods én heet, dacht ik bij mezelf. Drie dagen later ging ik de stad verkennen en merkte ik hoe prachtig het hier is. Ik ontmoette er geweldige mensen, acteurs, ontwerpers. Heel wat nieuwe mensen. Zo ontdekte ik geweldige plaatsen in de stad. Vorige week nog was ik op vakantie in Italië met mijn zoon, en ik keek er zo naar uit om terug te keren. Ik ga het hier echt missen.

FILMMAGIE: Je hebt voor onder andere Clint Eastwood geschreven, het filmscenario van Million Dollar Baby' en een adaptatie 'Letters from Iwo Jima' Wanneer je een screenplay schrijft voor iemand anders, ben je dan nog op een of andere bepaalde manier betrokken in het proces?

P. HAGGIS: Nee, niet wanneer je voor Clint Eastwood werkt. Wanneer je hem je script geeft zeg je er ook “bye bye!” tegen. Ooit kwam ik als producent op de filmset, en dat is eigenlijk gewoon om te beamen: “Good job Clint!”. Dat is het enige wat je te doen staat... Hij doet alles liever zelf. Gelukkig heeft hij een geweldige crew die dat mogelijk maakt.

FILMMAGIE: Kan je een thema plakken op de scenario's die je schrijft?

P. HAGGIS: Nee, ik vrees dat iemand anders dat voor mij zal moeten doen. Jullie alvast?

FILMMAGIE: Laten we een poging wagen: “Never giving up”, nooit de moed opgeven?

P. HAGGIS: Ik weet het niet, misschien wel. Ik hou ervan om verhalen te schrijven zonder een duidelijke held en slechterik. We zijn allemaal een beetje held en slechterik en vele van mijn films exploreren dat. In films zoals Casino Royal, dat ik ook schreef, is het duidelijk wie de slechterik is. Maar dan maak ik er een complex figuur van. Iemand met eigen demonen. Vooral probeer ik na te gaan wie ik zelf ben. Waarom neem ik stomme beslissingen? Telkens opnieuw maar op een verschillende manier. Wanneer ik dus stel dat THIRD PERSON persoonlijk is, is dat correct. Maar Casino Royal lag me ook nauw aan het hart.

FILMMAGIE: Hoe belangrijk was 'Crash' voor jouw carrière geweest?

P. HAGGIS: Crash was mijn eerste film. Ik nam hem op nog voor Million Dollar Baby maar hij kwam pas een jaar later uit. Ik heb gewoon belachelijk veel geluk gehad dat mijn eerste twee films meteen in de prijzen vielen. Een goede manier om je carrière mee te starten. Die twee films waren dus erg belangrijk. Het draaide compleet anders uit dan ik had gedacht. Ik dacht een kleine film te maken die niemand ooit te zien zou krijgen. Zo zie je maar; “You never know what to expect”. Dat is een advies dat ik aan alle jonge schrijvers, regisseurs en zelfs acteurs meegeef: Win zo snel mogelijk een Oscar, dat helpt je ongelooflijk hard vooruit!

FILMMAGIE: En waar zijn je Oscars intussen gebleven?

P. HAGGIS: In Toronto. Ik leende ze uit aan een museum enkele jaren geleden. Ik deed er toch niks mee. Ze slingerden maar wat rond in huis. Toen ik van LA naar New York verhuisde pakte ik al mijn awards in dozen in en sindsdien heb ik ze niet meer gezien. Ik heb geen flauw idee waar ze zijn. Ze zouden me toch maar achtervolgen. Het voelt aan alsof ze op je neerkijken en voortdurend zeggen: Look, you used to be so good! What are you doing now?. “I hate them.”

FILMMAGIE: Ergens was te lezen dat je favoriete film Antonioni's 'Blow Up' is? De Gouden Palm in het Cannes 1967.

P. HAGGIS: Deze film is voor Antonioni erg belangrijk geweest. Hij maakte een grote indruk om me als jonge student.

FILMMAGIE: Een andere naam die je heeft beïnvloed is Jean-Luc Godard?

P. HAGGIS: Oh ja, samen met Antonioni. Tot ik een jaar of 16 à 17 was keek ik uitsluitend naar Amerikaanse films. En die twee Europese filmers verruimden echt mijn wereld. Ik begon de mogelijkheden van goede verhalen in te zien. Ik zag in die tijd ook veel Hitchcock, van wie ik ook nog altijd hou. Ook de meer traditionele films van John Ford konden me bekoren. Hij had een grote klassieke Amerikaanse visie. Maar de Europese filmmakers beïnvloedden me het meest.

FILMMAGIE: Is er een verschil tussen het schrijven van een tv-serie wat je ook heel veel hebt gedaan en een film?

P. HAGGIS: Ja natuurlijk. Het schrijven op zich is hetzelfde, maar het heeft een heel andere structuur. Voor televisie schrijven is heel anders. Ik hou er echt van, maar ik ben er niet zo goed in. Voor tv schrijven is veeleer collectief werk. Vaak ga je aan de slag met jonge schrijvers die, zeker in Amerika, twintig 'shows' per jaar uit hun duim zuigen. Wat jullie in Europa doen is vele slimmer; jullie schrijven eerst alle scripts en dan gaan jullie pas aan de slag met het filmen. Niet zo in de VS.

FILMMAGIE: Je vertelde ooit dat je je compleet miserabel moet voelen om gelukkig te zijn. Hoe voel je je vandaag?

P. HAGGIS: Vreselijk! Deze film houdt me ongelooflijk hard in de ban. Zeker naar het einde toe, zoals nu het geval is. Alle beslissingen die ik heb genomen komen hier op uit. Het is altijd zo moeilijk om een film af te werken. Dus ja, ik herhaal: ik voel me miserabel!

(ANTWERPEN, 26 JULI 2013)

Het integrale interview verschijnt in Filmmagie 637 van september

Geschreven door LIESAH JACOBS & FREDDY SARTOR
 
onomatopee