Gevestigde namen op de Berlinale

Wat hebben Werner Herzog, Wim Wenders en Jafar Panahi met elkaar gemeen. Niet zo erg veel, alleen dat het gevestigde namen zijn, wier nieuwste films voor het officiële programma van de Berlinale 2015 zijn geselecteerd, namen die de filmliefhebber als een klok in de oren klinken. Maar helaas, driewerf helaas. Herzog noch Wenders konden overtuigen. Ook al speelde in hun beide films James Franco een hoofdrol. En was het hoofdpersonage een schrijfster en een romanschrijver. Merkwaardig toch wel. Alleen de met huisarrest geplaagde Jafar Panahi wist zich door zijn beperkte bewegingsruimte sterk geïnspireerd.

Werner Herzog, al jaren in Los Angeles wonend, is blijkbaar een volbloed Amerikaan geworden want hij liet zich overhalen (of hij kon een studio overtuigen misschien) om niemand minder dan Nicole Kidman te casten in de rol van Gertrude Bell (1868-1926), die als historica, schrijfster én lid van de Britse geheime dienst begin vorige eeuw zich een niet onbelangrijke rol heeft gespeeld in 'de constructie' van het Nabije Oosten en daar in de dorre, quasi onherbergzame woestijn zowat iedereen wist te charmeren, dan wel te veroveren, tot en met het handvol haar vergezelelnde dromedarissen. Alleen leed de vrijgevochten vrouw onder een constante liefdespijn; een eerste lief – de liefde van haar leven – vertrok naar het front tijdens de Groote Oorlog van '14-'18 en kwam niet meer terug terwijl haar tweede lief getrouwd bleek. Niet alleen lijkt Nicole Kidman – ze zit er altijd even netjes uit – verloren gelopen in de woestijn, ook Herzog, altijd al in de ban geweest van lui met extravagante dromen (cfr. Aguirre en Fitzcarraldo') wist zich met het landschap en zijn hoofdpersonages geen raad.

Wim Wenders doet in EVERY THING WILL BE FINE 'Paris Texas' nog eens over, maar dan wel in een zeer verdunde vorm. Een schrijver krijgt in een sneeuwlandschap/niemandsland een ongeval met dodelijke afloop en gaat de hele film lang – maar hij niet alleen – gebukt onder schuld en het zoeken naar vergeving. Wenders maakte er echter een te lege film van, nauwelijks opgevuld met echte emoties.

Behalve dat ze elkaar, groot én belangrijk geworden dankzij de Neue Deutsche Film, zijn Herzog & Wenders maatjes gebleven. Zo zei Wenders over Herzog laconiek: “Nog altijd is het 'Jeder für sich und Werner gegen Alles'. Wat hebben ze nog gemeen? Dat ze op dit ogenblik veel beter in hun sas zijn als makers van documentaires dan als fictiefilmers: cfr. 'Pina' en 'Salt of the Earth', twee sublieme documenten van Wim Wenders terwijl Herzog met zijn griezelige berenfilm 'Grizzly Man' en 'Cave of Forgotten Dreams' ronduit spraakmakende docu's op zijn palmares wist te schrijven.

Gelukkig was er TAXI van Jafar Panahi die nu al voor de derde keer een film aflevert terwijl hij eigenlijk geen films (meer) mag maken en huisarrest heeft. En toch weet de Iraanse filmer deze beperking zeer goed en intuïtief te gebruiken. Het inspireert hem zelfs, getuige zijn nieuwste TAXI, al vanaf de eerste festivaldag al getipt als een mogelijke Gouden Beer. We rijden al enige tijd mee in een taxi vooraleer een van de ingestapte reizigers, niet toevallig een verkoper van dvd's, de filmmaker zelf herkent achter het stuur. Als gelegenheidschauffeur. Het is een komen en gaan in zijn taxi waarbij de maker niet alleen behendig zijn auto stuurt tussen het drukke verkeer maar al even behendig zijn personages laat laveren tussen komedie en drama. En de kenners van het oeuvre van Panahi kunnen ook nog eens hun hartje ophalen aan de talloze referenties die hij moeiteloos heeft ingebouwd naar de eigen films, van de goudvis tot het meisje dat aan de schoolpoort niet werd opgehaald... Amusant, grappig, ontluisterend (voor de Iraanse autoriteiten die zich met film maken bezighouden bijvoorbeeld) én ontwapenend. En Jafar Panahi? Hij zit goedlachs achter het stuur en draait rondjes in hartje Teheran! Klasse! Eind april al in de bioscoop bij ons.

Foto: Nicole Kidman & Werner Herzog (© Chiara Tiraboschi)

Geschreven door FREDDY SARTOR