Ghana levert beste documentaire van het Millenium Festival

Met het even opmerkelijke als emotionele portret ON HER SHOULDERS van de Amerikaanse Alexandria Bombach werd de succesvolle elfde editie van het Millenium Festival voor documentaires in Brussel besloten. Een overzicht van de prijswinnaars in de internationale competitie.

Filmmaker Bombach volgde een tijdlang de latere Nobelprijswinnares voor de vrede Nadia Murad tijdens haar kruisvaart voor gerechtigheid. Zij was een van de weinige Jezidi-meisjes die in 2014 wisten te ontkomen uit de mensonterende klauwen van terreurgroep Daesh. Niet nadat deze moordlustige geweldenaars de Jezidi-enclave hadden uitgemoord en alle meisjes als seksslavinnen hadden verkocht. Zelf verloor het meisje achttien familieleden.

Duidelijk wordt al snel dat het eenvoudige meisje van 23, dat ongewild uitgroeide tot de stem van de Jezidi’s, in het Westen niet met de juiste vragen wordt geconfronteerd. En dat het meisje, meegesleurd van de ene conferentie naar de andere zonder dat er veel gebeurt, zich amper gewapend voelt voor deze immense taak. Haar benoeming tot VN-ambassadeur is dan uiteindelijk ook meer een verlossing dan een erkenning.

Een internationale jury koos WELCOME TO SODOM van Christian Krones en Florian Weigensamer tot de beste documentaire, winnaar van de Objectif d’Or. Agbogbloshie in de Ghanese hoofdstad Accra is een van de meest vervuilde plekken op aarde. Elk jaar wordt er tot 250.000 ton vooral elektronisch afval illegaal verscheept naar deze plaats, die met een Bijbelse verwijzing Sodom wordt genoemd. Zesduizend mensen verblijven op deze immense vuilnisbelt om er te speuren naar kleine restanten aluminium, zink en koper. Het Oostenrijkse regisseursduo maakte van dat hellegat van rook en vuur een levendig hoofdpersonage waar "zoekende mannen schaduwen zijn in een hallucinant schimmenspel”. WELCOME TO SODOM is een scherpe aanklacht tegen onder meer onverantwoordelijkheid en de nefaste kant van consumentisme.

De tweede prijs, Objectif d’Argent, ging naar DARK EDEN, waarin Jasmin Herold en Michael David Beamish de vervuiling aankaarten van Fort McMurray, een industrieel complex in het noorden van Canada dat even groot is als Groot-Brittannië en opgebouwd werd rond de derde grootste olievoorraad ter wereld. Arbeiders van overal komen er grof geld verdienen, niet zelden ten koste van de eigen gezondheid en die van de hele planeet.

In scherp contrast daarmee stond het idyllische SCHAPENHELD van Ton van Zantvoort, goed voor de RTBF-prijs. Als een schoolvoorbeeld van duurzaamheid trekt een herder met 170 schapen Nederland rond, al wordt hem dat gaandeweg onmogelijk gemaakt. Cruciale vraag vandaag is of een samenleving nog wil investeren in dergelijke kleinschalige en milieuvriendelijke projecten, hier verpersoonlijkt door een eenvoudige schaapsherder, in Nederland tot de bedelstaf veroordeeld blijkbaar.

De Publieksprijs en de derde prijs (Objectif de Bronze) gingen naar A THOUSAND GIRLS LIKE ME, waarvoor Sahra Mani een de calvarietocht volgde van de Afghaanse Kathera. Jarenlang was zij door haar eigen vader verkracht vooraleer ze het aandurfde een klacht in te dienen. Een daad van heel veel moed en geen vanzelfsprekendheid in een sterk patriarchale traditie waar de vrouw amper een stem heeft. Een ronduit verbijsterende getuigenisfilm.

Ten slotte ging de Speciale Juryprijs naar WOMEN WITH GUNPOWDER EARRINGS, een straffe journalistieke reportage met een al even sterke (over)moedige vrouw: een Iraakse journalist die optrekt samen met de voorste linies van de troepen die in 2016 Daeshgebied bevrijden. Ze doet dat niet zonder risico voor haar eigen leven en dat van haar fotograaf. De journalist wil per se de Daesh-weduwen en -kinderen een stem en een gelaat geven, wat tal van verrassende scènes oplevert. Op dat ogenblik wordt de jonge vrouw opnieuw moeder. Zij brengt een streepje troost in een stuk van de wereld besmeurd door geweld, doodslag en vernietiging.

Opmerkelijk was trouwens dat elke laureaat zijn of haar prijs op de slotavond persoonlijk kwam ophalen en het festival bijzonder erkentelijk was.

Beeld: Welcome to Sodom

Geschreven door FREDDY SARTOR
 
onomatopee