MOOOV 2.0: de wereld vanuit je woonkamer

Hét festival dat deuren opent voor wereldcinema sluit dit jaar de eigen deuren: geen MOOOV 2020, maar MOOOV 2.0. Tussen 21 april en 4 mei vindt het festival online plaats. Een dertigtal films zijn van thuis uit te bekijken voor de prijs van een cinematicket.

Door de coronamaatregelen is het voor MOOOV onmogelijk om het jaarlijkse festival door te laten gaan op locatie met publiek (zie hier). Een deel van het programma zal te zien zijn op Film Fest Gent in oktober en Filmfestival Oostende in januari; de films zijn erg toepasselijk moooved. Een klein aantal films vond geen nieuw onderkomen, maar het grootste deel van het programma is vanaf 21 april online beschikbaar voor thuiskijken. Naast een handvol familiefilms staan ook de acht competitiefilms en de Sembèneselectie online. Die laatste categorie is een vervolg op de vorig jaar ingevoerde verkiezing van de beste wereldfilm uit het afgelopen bioscoopjaar.

Een van de kanshebbers is de roadmovie JINPA van de Tibetaanse regisseur Pema Tseden. Met zijn vrachtwagen doorkruist de gelijknamige Jinpa berg en dal om een kudde schapen te leveren. Wanneer hij onderweg een lifter oppikt, die toevallig (?) dezelfde naam heeft en op zoek is naar de moordenaar van zijn vader, dringt een dubbelgangersmotief zich aan. Delen de twee mannen meer dan enkel hun naam? Tseden zou dit jaar tijdens het festival de Oeuvreprijs krijgen. Meer dan een zinnenschrijver is hij een oeuvreschrijver. Zo wat elk van zijn zeven films is vernieuwend en tegelijkertijd herkenbaar qua stijl. In JINPA duwen de 4:3-beelden de personages dichter bij elkaar en contrasteert het wazige, zwart-witte verleden met het heldere en duidelijk bijgekleurde heden. Het even unieke Balloon, dat normaal gezien te zien was tijdens het festival, is doorgeschoven naar de editie van volgend jaar.

Concurrentie voor Tseden is de animatiefilm LES HIRONDELLES DE KABOUL van Zabou Breitman en Éléa Gobbé-Mévellec (zie onze recensie). In het Afghanistan van 1988 werkt Atiq onder het bewind van de Taliban als bewaker van de lokale vrouwengevangenis. Zijn eigen vrouw ligt ziek thuis en raakt met moeite uit haar bed. Een nieuwe ter dood veroordeelde gevangene verwart Atiq en zet hem aan het denken. De politieke kritiek van het regisseursduo zijn geen verhulde steken onder water. De verplichte hoofddoek is duidelijk een onderdrukking van de vrouw. De tirannie van de Taliban is mensonterend. Hoewel het verhaal zich afspeelt in 1988, is het pijnlijk actueel. Atiq en zijn zieke vrouw zijn zeker niet de laatste slachtoffers van politiek machtsmisbruik en geweld tegen de eigen bevolking blijkt van alle tijden.

Parallel aan het programma van de Sembène Award lopen de competitiefilms: acht films van voornamelijk onbekende, debuterende regisseurs die tot nog toe geen Belgische distributeur hebben. Een aantal jury’s, waarvan die uit de gevangenis van Merksplas de opmerkelijkste is, kiest elk een eigen favoriet. Stuk voor stuk zijn het eerlijke films, die zonder schroom persoonlijke of bredere, ‘nationale’ problemen centraal stellen.

In het beste geval doen ze beide tegelijkertijd en slaan ze de brug tussen het kleine en het grote verhaal. Zo’n film is de documentaire 143 RUE DU DÉSERT. Regisseur Hassen Ferhani brengt de goedlachse Malika in beeld: een oudere vrouw die in het midden van de Sahara een ‘café’ openhoudt. Meer dan twee plastic tuintafels en een paar krakkemikkelige stoelen heeft ze niet nodig. De klanten die komen wel. Voor sommigen van hen betekent ze zelfs meer dan hun eigen ouders. En de klanten zijn op hun beurt haast kinderen voor de kinderloze Malika. Hoewel haar connecties met de bewoonde wereld schaars zijn – de chauffeurs en hun verhalen – is ze kritisch en vastberaden. Internationale vrouwendag is voor haar een hoogdag, maar in de belofte voor meer vrouwenrechten gelooft ze niet. Ze verlangt daarentegen naar een sterk politiek regime dat zijn beloftes nakomt.

In KUESSIPAN, de tweede langspeelfilm van de Canadese Myriam Verreault, is de sociale boodschap nog duidelijker. Aan het verhaal van twee Inuitvriendinnen – op de grens tussen tiener en volwassene – koppelt ze een discussie over territorium, racisme en integratie. Een discussie die bij momenten expliciet gevoerd wordt. Sinds de Canadezen het territorium van de lokale Inuitcultuur inlijfden, gaat het alleen maar bergaf. De sociale revoluties die voor vrijheid moesten zorgen, resulteren in drankproblemen, tienerzwangerschappen en huiselijk geweld. De strubbelingen van de twee vriendinnen tonen hoe beter niet altijd voor iedereen beter is.

Wie de Sembène Award (een distributieprijs van 3000 euro) en de Prijs voor Beste Film mee naar huis neemt, weten we zondagavond 3 mei. Net zoals de films vindt ook de prijsuitreiking online plaats via de site van MOOOV. Oorspronkelijk had MOOOV geen korte films in de aanbieding, maar in afwachting van het festival staan er bij wijze van voorproefje alsnog enkele online op VRT NU.

MOOOV festival loopt van 21 april tot 3 mei.

Beeld: 143 Rue du désert

Geschreven door HANNE SCHELSTRAETE
 
onomatopee