Tips voor Afrika Filmfestival in Leuven

Traditioneel leveren Congo en de regio's rond de Grote Meren op het Afrika Filmfestival (AFF) in Leuven elk jaar opnieuw een mooie oogst aan kijkplezier op. Opvallend zijn de films die diverse vormen van onrechtvaardigheid aan de kaak stellen. Uitdieping en toelichting maken het AFF een van de best gedocumenteerde filmfestivals van het land.

Uit Zuid-Afrika komt TESS van Meg Rickards, over een jonge vrouw die door een niet geplande zwangerschap uit haar lethargie wordt gerukt. In A UNITED KINGDOM van Amma Asante trouwt de prins van Botswana met een blank Engels meisje van gewone komaf. In het apartheidsregime, dat gesteund werd door Groot-Brittannië, was dat uiteraard niet gewenst. Uit Burkina Faso komt AN AFRICAN REVOLUTION van Boubacar Sangaré & Gidéon Vink, een document waarin een dj van een radiostation ervoor zorgt dat mensen massaal op straat komen om het aftreden van de regering te eisen. Hilarisch wordt het bijna met de betoging van de vrouwen die, gewapend met een pollepel, duidelijk voor … angst zorgen bij de zwaarbewapende oproerpolitie. Vrouwen zijn ook pertinent aanwezig in THE WEDDING RING van Nigeriaan Rahmatou Keïta, een coproductie van Burkina Faso en Nigeria. Tijdens het wachten tot een huwelijksaanzoek officieel wordt, praten vrouwen vrijuit over relaties. In het ‘Westen’ bestaan geen taboes meer en hebben koppels alles al beleefd voor het huwelijk. Polygamie mag er dan wel verboden zijn, maar is dat wel een voordeel? Allemaal vragen … Heerlijk kleurige exotische cinema, met een duidelijke vingerwijzing in onze richting. Een mooie inleiding overigens voor het debat (op 25 april om 18u30 in Pangaea) over vrouwelijke seksualiteit, met de film THE LOCK, gevolgd door soep & sandwiches en een paneldiscussie.

HISSEIN HABRÉ, UNE TRAGÉDIE TCHADIENNE van Mahamat-Saleh Haroun is een documentaire uit Tsjaad, waarvan de titel verwijst naar de tiran die jarenlang kon moorden dankzij de steun van zowel de USA als het Libië van Kadhaffi. Zijn veroordeling voor die genocide is niet veel meer dan een slechte circusact en getuigt van westerse hypocrisie. Slechts de beulen – die vooral aan het woord komen – zijn de echte nog levende slachtoffers, omdat zij bijna dagelijks zowel met hun geweten als met de nabestaanden van hun slachtoffers worden geconfronteerd, wat een indrukwekkend relaas oplevert. Benthe Forrer mag dan wel een Nederlandse filmmaakster zijn, voor haar documentaire THE CHOCOLATE CASE trok ze met een trio bevriende journalisten – wereldverbeteraars zou hier beter passen – naar Tsjaad om daar de kinderarbeid op de cacaoplantages een halt toe te roepen. Hoe moeilijk het is om generaties lange onrechtvaardigheden te bestrijden komt aan bod, niet zelden op een humoristische manier.

Onrechtvaardigheden allerhande zijn het onderwerp van de programma's vanaf 10 uur in het Notarishuis op de Bondgenotenlaan. Gendergelijkheid om er maar een te noemen komt aan bod in zowel HORA MAMA van de Rwandese Ndimbira Claudine Shenge als in TRANS-VILLE van Congolees Hubert Bonke. Allebei kortfilms die deel uitmaken van een programma op zaterdag 29 april. In het Damiaancentrum wordt (op 3 mei) BENI FILES van Martijn D’haene en Elien Spillebeen vertoond en die laatste zal zelf aanwezig zijn om een en ander toe te lichten. In het Congolese Beni en de directe omgeving zijn gruwelijke moorden gepleegd. Die misdaden in de belangstelling brengen van de massa is het hoofddoel van het project, waar de Congolezen Richard en Jean Baptiste hun medewerking aan hebben verleend. Afgezien van de film is er een interactieve expo, die zowel voor als na de vertoning kan worden bezocht. Congo en meer bepaald Kinshasa is door Senegalees Alain Gomis uitgekozen voor FÉLICITÉ, zowel op de Berlinale als het Fespaco bekroond intussen. De titel verwijst naar de naam van een zangeres in een kroeg van een verpauperde wijk van de grootstad, waar de geur van zwetende lijven zich vermengt met die van verschaald bier en een kippenhok. De wet van de straat – de vuist – heerst en kleine criminaliteit is alomtegenwoordig. Wanneer haar zoon bij een ongeval betrokken raakt, dient ze snel geld te vinden om de ziekenhuiskosten te betalen. Zelf komt ze tot rust tijdens nachtelijke wandelingen in de jungle, gekleed in een maagdelijk wit gewaad, met slechts de maan als toeschouwer: contemplatief, poëtisch en zuiver.

De kers wordt op de taart van deze editie (op zondag 7 mei) gezet met PAPI van Kjell Clarysse uit Oeganda. Het is de naam van een Congolese dandy, perfect uitgedost en afgeborsteld, die als weduwnaar naar Oeganda verhuist. De camera fungeert als de ogen van de man en zo ziet de kijker een op wraak beluste vrouw, die gebruik maakt van zijn diensten als taxibestuurder – op een brommer weliswaar – wat een spannend orgelpunt oplevert. De jaarlijkse Young African Film Makers Award is dan al uitgereikt.

Het volledige programma is te vinden op www.afrikafilmfestival.be.

Vrijkaarten voor A UNITED KINGDOM op 2 mei kunt u aanvragen door te mailen naar info@filmmagie.be.

Beeld: A UNITED KINGDOM

Geschreven door ALFONS ENGELEN