Archief: Adieu Agnès Varda

Vandaag schijnt de zon, al heeft de altijd stralende Agnès Varda ons op 90-jarige leeftijd verlaten. De carrière van het icoon startte in 1954, bijna gelijk met het ontstaan van 'Filmmagie', destijds 'Film en televisie' (°1956). We hebben haar films gevolgd vanaf het prille begin tot vandaag. Een staalkaart van de belangrijkste artikels (en films) kan je raadplegen in de verschillende archiefstukken hieronder.

We moeten toegeven: Film en televisie was in de jaren 60 al bij de pinken als het ging om de keuzes van te bespreken inhoud, maar de gedreven recensie van Cléo de 5 à 7 bevat toch een opmerkelijk seksistische zin. Criticus Hilde Van Gaelen, zelf een icoon van de Vlaamse filmkritiek, schrijft namelijk: "[De buitenopnamen] getuigen van een vooral bij 'n dame zeldzame beheersing der techniek." Deze sneer hield haar echter niet tegen om Varda's film scherpzinnig te karakteriseren als "de metamorfoze van een ijdel, bijgelovig, verwend en oppervlakkig wezentje tot een simbool der moderne menselijke eenzaamheid".

In 1986 won de in Elsene geboren en naar Frankrijk geëmigreerde Varda, die mee aan de wieg stond van de nouvelle vague, op het filmfestival van Venetië de Gouden Leeuw met Sans toit ni loi. De film werd de coverstory van Film en televisie. Dirk Michiels schrijft: "Deze meesterlijke combinatie van cinéma-vérité met fictiefilmvertelling wordt door Varda verlucht met scherpe, komische observaties." Lees hier het volledige artikel.

Toen Film Fest Gent, toen nog Filmfestival van Gent, in 2006 haar 33ste editie wijdde aan (Kubrick en) Varda, vulden wij aan met een carrièreportret. "Vooral uit haar natuurlijke, vaak improviserende acteerstijl en haar grondige afkeer van psychologische karaktertekening en een moralistisch discours, blijkt haar onvoorwaardelijke trouw aan de basisprincipes van de nouvelle vague. (...) Varda's positie als cineaste ten opzichte van haar personages is heel zuiver; ofwel spreekt ze over zichzelf; ofwel filmt ze anderen van op de zijlijn zonder te vonnissen."

De review van Les plages d'Agnès (2009) laat Varda ook zelf aan het woord. Ze spreekt in klare taal over haar 'indeling' bij de nouvelle-vaguebeweging: "De films van François Truffaut zijn heel mooi, maar het waren vooral sentimentele verhalen, bien filmés en goed geacteerd. Klassieke cinema! Nouvelle Vague was een woord om iedereen te groeperen die begin de jaren 60 films maakte. Maar je kan Truffaut en Godard toch onmogelijk in dezelfde zak stoppen? Of Demy en mij? (...) Als je mijn manier van werken gaat onderzoeken dan ben ik origineel!"

Een jaar na Les plages d'Agnès en 56 jaar op weg als filmmaker, werd de immer goedgeluimde verschijning tijdens de Quinzaine des réalisateurs (een festival dat tegelijkertijd loopt met Cannes, maar onafhankelijk te werk gaat) met een carrièreprijs geëerd: de Carrosse d'or. Ze ging voor die gelegenheid in gesprek met Frederick Wiseman, die andere documentairemeester. Van hun vriendschappelijke debat kan je hier de neerslag lezen. 

Voor het in 2017 in Cannes voorgestelde Visages Villages gaat Varda samen met de jonge Franse fotograaf JR aan het fotograferen om "nieuwe gezichten te ontmoeten, zodat ze niet in de gaten van het geheugen vallen", zo zegt ze zelf.

De release van Agnès Varda's laatste film, Varda par Agnès  – naar haar film uit '88, Jane B. par Agnès V. – staat gepland op 26 juni.

Een portret in print volgt in Filmmagie mei-juni.

Beeld: © Curzon Artificial Eye

Geschreven door FILMMAGIE

Archief: Adieu Agnès Varda

Media: 

onomatopee