Free to Run

Nu sjokken en spurten zowat overal joggers en zijn er nog amper regio’s te vinden zonder langeafstandswedstrijden, maar ooit waren lopers buitenbeentjes. De televisiedocumentaire Free to run vindt de oorsprong van die populariteit in de jaren zestig. “Het was ons equivalent van Woodstock, een vorm van zelfexpressie”, stelt een van de geïnterviewden. Om deze quote plaatst historicus, journalist, filmmaker en voormalig atleet Pierre Morath archiefbeelden en nieuw opgenomen scènes van lopers in een natuurlijke omgeving, terwijl het zonlicht in de lens valt. Toevallig of niet maakte ook deze techniek – in de hoogdagen van het klassieke studiosysteem nog een stilistische faux pas – opgang in de tweede helft van de jaren zestig. Invallend zonlicht brak met de vastgelegde regels en stond voor artistieke vrijheid, al vergleed die nieuwe vormelijke strategie later vaak naar een visueel cliché.

FREE TO RUN gebruikt deze zogenaamde flare-techniek vanwege de associatie met een libertair bestaan dicht bij de natuur. De schaarse joggers van het eerste uur in New York waren vreemde snuiters die in korte broekjes door de stad holden. De eenzaamheid van die langeafstandslopers evolueerde naar een meer gemeenschappelijke ervaring. Zo zou de eerste marathon in New York hebben bijgedragen tot het samenbrengen van de bewoners van de stad, geplaagd door armoede, criminaliteit en verwaarlozing. FREE TO RUN ziet de marathon (vooral in de VS) dus als een afspiegeling van sociale omwentelingen. Zo was het voor vrouwen decennialang verboden om competitie te lopen in wedstrijden met langere afstanden dan 800 meter. Een van de verhaallijnen van Free to run volgt de (r)evolutie naar een eerste Olympische marathon voor vrouwen in 1984. Een andere vertelt over de status van semiprofessionele atleten en liefhebbende amateurs tegenover machtige sportbonden. Ondertussen is afstandslopen uitgegroeid tot een favoriet tijdverdrijf van de welgestelde klasse en een summum van citymarketing – FREE TO RUN vermeldt de soms pijnlijke controverse rond het afgelasten van de marathon in New York na orkaan Sandy – waarbij mensen en masse hun individuele grenzen willen verleggen. FREE TO RUN kijkt vanuit een verrassend perspectief naar een zucht tot vrijheid die vervolgens wordt geaccapareerd door massacommercie, maar de vertelling is sleets en mist scherpte.

Geschreven door BJORN GABRIELS

Free to Run

04/05/2016
Regisseur: 
Productiejaar: 
2015
Distributeur: 
Imagine

Media: 

onomatopee