Insyriated

De tweede film van de naar Parijs uitgeweken Brusselaar Philippe Van Leeuw begon aan zijn internationale carrière met een publieksprijs in de Panoramasectie op het festival van Berlijn begin 2017. In België opent het beklemmende oorlogsdrama nu Film Fest Gent.

Voor we ook maar iets te zien krijgen, horen we een helikopter en even later mortiervuur. In beeld verschijnt een binnenplein, een wankele schutting, een autowrak en overal losliggende stenen. Een paar mensen staan rond wat wel een waterput lijkt. Er weerklinkt een geweerschot, iemand roept “Sluipschutter!” en ze stuiven weg. Langzaam trekt de camera achteruit en blijkt dat we het tafereel gadeslaan vanuit het raam van een flat. Een oude man met een grijze baard ziet het allemaal aan en gaat op een bank zitten huilen. De vertelling is meteen gesitueerd, want op een korte scène na zullen we dit appartement de volgende 85 minuten niet meer verlaten.

De speelduur van INSYRIATED komt overeen met 24 uur tijdens een gewapend conflict in een stedelijke omgeving. Uit de titel leiden we af dat het om een Syrische stad gaat tijdens de actuele burgeroorlog in dat land, hoewel dat niet met zoveel woorden wordt gezegd. Oum Yazan woont met een reeks familieleden in een flat op de tweede verdieping van een gebouw waaruit alle andere bewoners zijn weggetrokken. Zo goed en zo kwaad als het gaat tracht ze hun dagelijkse leven te organiseren. Er komt geen water meer uit de leidingen, de elektriciteit valt geregeld uit en ook internet en telefoon zijn onbetrouwbaar geworden. Behalve haar schoonvader, tienerdochters en zoontje zijn er ook nog een jong stel met een baby en het Aziatische huishoudhulpje. Ook het vriendje van een dochter heeft zich met gevaar voor eigen lijf en leden bij hen gevoegd, wat hem op een berisping komt te staan. Niet dat Oum Yazan hardvochtig is, maar als ze niet een minimum aan discipline handhaaft, dreigen ze met zijn allen ten onder te gaan. Volwassen mannen schitteren door hun afwezigheid en zijn alleen per telefoon te bereiken. Als ze later toch op het toneel verschijnen, blijken het lafhartige beesten of dragen ze machinegeweren. Na het Rwanda-drama Le jour où Dieu est parti en voyage (2009) is INSYRIATED pas de tweede speelfilm van onze landgenoot Philippe Van Leeuw. Eerder verdiende hij zijn sporen als director of photography van Franse cineasten als Bruno Dumont (La vie de Jésus), Claire Simon (Les bureaux de Dieu) en Laurent Achard (Le dernier des fous). In de titel kun je een verwijzing zien naar Syriana (2005), de eerste westerse film waarin het Midden-Oostenland bij naam werd genoemd. Maar het lijkt in de eerste plaats toch een samentrekking van Syria en infuriated (Engels voor ‘razend, woest’). Zoals in: buiten jezelf van machteloze woede, de toestand waarin een groot deel van de Syrische burgerbevolking zich anno 2017 bevindt, na zes jaar oorlog en zonder ook maar een begin van oplossing in zicht.

De flat als gevangenis, als metafoor kan het wel tellen. INSYRIATED is in de eerste plaats een schroeiend intens huis clos. De plot wordt opgehangen aan een gebeurtenis in de eerste minuten, die pas op het einde een soort afloop krijgt. De spanning stijgt vaak tot ondraaglijke hoogten. Van Leeuw volgt zijn personages op de voet in lang aangehouden shots. Het appartement is bijna aldoor in schemerduister gehuld, want zelfs overdag reikt de priemende zon niet tot binnen. Het gevaar komt van buiten, wat vooral wordt gesuggereerd via het uitstekende geluidsontwerp. Alleen de soundtrack van hedendaags componist Jean-Luc Fafchamps is niet op niveau, want zijn aanzetten met piano en strijkinstrumenten zijn te vluchtig om de spanning te kunnen weerstaan. Het resultaat is een bijzonder claustrofobische kijkervaring. De film wordt uitstekend vertolkt door een mooie ensemblecast onder leiding van de Palestijns-Israëlische actrice Hiam Abbass (Blade Runner 2049, Le sac de farine, Munich, The Syrian Bride).

Vertoningen: Cinenews.be

Het interview met Philippe Van Leeuw over INSYRIATED vind je in ons maandelijkse filmmagazine, te bestellen met een mailtje naar [email protected], te koop bij een van de verkooppunten, of maandelijks in uw bus via een abonnement.

Geschreven door GORIK DE HENAU

Insyriated

11/10/2017
Regisseur: 
Scenario: 
Genre: 
Productiejaar: 
2017
Distributeur: 
O' Brother Distribution

Media: