Lawless

‘No Country for Women’ had best de titel kunnen zijn van deze adaptatie van Matt Bondurants ‘The Wettest County in the World’, een relaas van de bootlegger exploten van zijn grootvader Jack Bondurant en diens broers Forrest en Howard in 1931, het piekjaar van de drooglegging.

De even koppige als gewelddadige broers, gespecialiseerd in de productie en distributie van illegale whisky, veranderden het vreedzaam ogende Franklin County (Virginia) in een machoreservaat voor mannen die meer gedreven worden door testosteron en geldingsdrang dan door emoties of reflecties. Een way of life geworden ‘geen woorden maar daden’ aanpak die amper verschilt van het gedrag van een ordehandhaver (Charley Rakes) die meer zweert bij terreur dan bij wet en orde. In zo’n gewelddadig, bloederig macho-universum (waar elke confrontatie uitloopt op fysiek geweld) is er weinig plaats, en nog minder bewegingsruimte, voor vrouwen. Noch voor domineedochter en love interest Bertha, noch voor de ongelukkige beschermengel Maggie. Zij fungeren slechts als klankbord voor onze macho’s en hun autodestructieve strijd.

Als vrouwenportret, relatiestudie of liefdesverhaal is gangsterfilm LAWLESS dan ook weinig geslaagd, maar als actiefilm en geweldkroniek des te meer. In ware ‘action speaks louder than words’ traditie toont John Hillcoat ons haarfijn hoe de spiraal geweld-repressie op gang komt en tot welke verwoestende gevolgen deze logica kan leiden. Messen, schoppen, revolvers en geweren doen het bloed bij beken stromen maar het gruwelijkst is het sadisme van de geweldenaars (wanneer de wat simpele Cricket wordt gedood door Rakes). De somberheid zit in tegenstelling tot de vorige Hillcoat-films The Proposition en The Road niet in een troosteloos (respectievelijk ruw en apocalyptisch) landschap (het bosrijke berglandschap heeft iets ondoordringbaars mysterieus) maar in de geest van de protagonisten. Zoals Forrest, de meest genadeloos ruwe van de in eigen ogen ‘onverwoestbare’ broers, het uitdrukt: “It’s not the violence that sets men apart, it’s the distance they’re willing to go”.

De verdienste van Hillcoat en zijn scenarist Nick Cave (die ook voor een leuke hillbilly-punk soundtrack tekent) is dat ze dat extremisme verbinden met machismo. Waarbij ze ons eraan herinneren dat het mannelijkheidsbeginsel cruciaal is in de Amerikaanse cultuur (lees: mentaliteit en kunst). LAWLESS verwijst naar het verleden (de wereld van de bootleggers maar ook die van Arthur Penns Bonnie and Clyde) maar trekt ook parallellen met het heden. Tijdens zijn persconferentie in Cannes benadrukte Hillcoat dat: “Het verhaal speelt in instabiele en onzekere tijden die niet zo sterk verschillen van wat er vandaag speelt door de economische crisis, de politieke malaise en de antidrugsoorlog”.

In extremis (en waarschijnlijk met oog op de boxoffice) werd die parallel niet zo nadrukkelijk onderstreept. “Op een zeker ogenblik begonnen we de film met een montage die startte met de Mexicaanse kartels,” aldus Nick Cave, “om via de jaren 80 en de rol van Cubanen bij de heroïnehandel te belanden bij de drooglegging, het startpunt van de georganiseerde misdaad”. Het tijdloze en universele karakter van deze dramatische gebeurtenissen wordt ook in de verf gezet via Hillcoats vertrouwde ‘familie’-thematiek. “Ik wou niet alleen een nieuwe kijk op de gangsterfilm introduceren,” stelt de regisseur, “wat me ook boeide was het feit dat de Bondurants een wat vreemde familie van misfits waren terwijl gangsters de erg menselijke neiging hebben een eigen familie te vormen die loyaliteit laat primeren op blood ties”. Waardoor LAWLESS een clash wordt tussen familie (Bondurants), bende (Floyd Banner) en gemeenschap. Gesymboliseerd door een shoot-out bij een houten brug waar de lang zwijgzaam afzijdig gebleven gemeenschap een tijdperk helpt afsluiten.

Geschreven door IVO DE KOCK

Lawless

19/09/2012
Regisseur: 
Genre: 
Productiejaar: 
2012
Distributeur: 
Paradiso

Media: 

Trailer: 

E-35QJkZIf4

onomatopee