Les misérables

De debuutfilm van Ladj Ly gooide hoge ogen in Cannes en als openingsfilm van Film Fest Gent. De energieke én politieke cinema van de Parijzenaar is nu ook in het hele land te zien. Gesitueerd in de wijk waar Victor Hugo zijn beroemde roman plaatste, maar onmiskenbaar actueel.

Het gevaar komt uit de meest onverwachte hoek. Een politieagent werpt een collega voor de voeten dat een wapen onmogelijk ongecontroleerd kan afgaan … en toch is het gebeurd. Er valt een slachtoffer. En dat tijdens de hete zomerdagen vlak nadat Frankrijk heel even één natie is die de wereldtitel voetbal heeft binnengehaald. Komt het gevaar van boven? Tieners spelen met drones en er is een opname van het schietincident die de agenten liever niet viraal zien gaan. LES MISÉRABLES zit met de camera dicht op dit kruitvat. In 2005 liep het al eens fout in de banlieues van Parijs. De boel werd toen kort en klein geslagen als reactie op onrechtmatig politiegeweld. Bushokjes gingen op in vlammen en rellen golfden door de straten. Een revolutie die we konden volgen op het internet. De opstand was zo vluchtig dat die zich enkel in de virtuele wereld leek te hebben afgespeeld. Er is sindsdien wel iets veranderd, maar niets substantieels. Of het zou moeten zijn dat er in de probleemwijken geen openbare zitplaatsen meer zijn. Foute boel? Alleen als de onderklasse, de beklagenswaardigen, les misérables in de enorme sociale woonblokken dat willen. Zijn zij het gevaar? Denken ze met hun dronebeelden van ‘onverwacht’ politiegeweld het vuur weer aan de lont te steken? We zijn halverwege de film en er is nog geen enkele concrete aanwijzing voor wat echt komen gaat. Want voor regisseur Ladj Ly zijn er geen uitgesproken slechte mensen. ‘Het kwaad’ bestaat erin al het nodige te doen om de fragiele vrede en de rust te bewaren. Even lijken alle kampen bereid tot redelijkheid. Maar toch, je oogst wat je hebt gezaaid.

LES MISÉRABLES zouden we moeten terugvinden in de top drie van best bezochte films van het jaar. Er zit vaart in, situaties volgen elkaar in een hoog tempo op, en hoewel het eigenlijk gewoon de eerste dag betreft van een overgeplaatste rekruut in een speciale politie-eenheid, wordt al heel snel duidelijk dat dit geen sociaal drama of docufictie is, maar een volbloed actiefilm die heel clever is gemaakt en op elk ogenblik weet te verbazen. De cast is werkelijk fenomenaal en zo goed op elkaar ingespeeld dat de wel erg shakespeareaanse situaties en het – inderdaad – op Victor Hugo geïnspireerde taalgebruik (“Ik ben de wet”, schreeuwt een onbeduidende dienstregelaar) hyperrealistisch weerklinken. Er is geen ruimte voor medelijden of mededogen, waardoor uiteindelijk het gevaar zal ontstaan. We zitten er middenin, alleen beseffen we dat nog niet. Door het ingenieus inzetten van humor (zo wordt er tussendoor een leeuwenwelpje ontvoerd) zijn we ons als toeschouwer niet meer bewust van het gevaar. Al die tijd trakteert Ly ons op panoramische beelden vanuit de lucht en laat hij even heel dramatisch de zon achter de gebouwen ondergaan. Armoede anno 2019 is ook een manier om naar de wereld te kijken. Het voedt creativiteit. Wat de zogenaamde miserabelen materieel ontberen, gaan ze gewoon structureel compenseren. LES MISÉRABLES speelt zich af in een maatschappij binnen onze samenleving, een die wordt gedragen door een eigenzinnig verlangen naar rechtvaardigheid en waarin respect voor de eigen economische regels de plak zwaait. Ook namaakluxeproducten dragen er op de lokale markt een echtheidscertificaat: zolang ze maar worden geleverd in een authentieke verpakking, is het oké.

Met zijn bewegende cameravoering en het schijnbaar zoeken naar spontaniteit en complexe eenvoud, zou je LES MISÉRABLES een typisch Franse film kunnen noemen. Een die zoals Polisse een paar jaar geleden de nouvelle vague de 21ste eeuw binnenloodst. Maar vergis je niet: dit is een potentiële blockbuster, van de soort die het werkelijk verdient om een groot publiek te bereiken, ook aan deze kant van de taalgrens.

Vertoningen: cinenews.be. Meer reviews vind je maandelijks in print, te bestellen via info@filmmagie.be, te koop bij een van de verkooppunten of maandelijks in je bus met een abonnement.

Geschreven door BRAM DE SUTTER

Les misérables

20/11/2019
Regisseur: 
Muziek: 
Genre: 
Productiejaar: 
2019
Distributeur: 
Paradiso Filmed Entertainment

Media: 

onomatopee