A Most Wanted Man

John le Carré voert in de gelijknamige post-9/11 spionagethriller de Tsjetsjeen Issa Karpov op. Hij spoelt illegaal in Hamburg aan en maakt aanspraak op miljoenen dollars die in een bankkluis op hem liggen te wachten. Voor Issa stond de Turkse migrant (en legaal in Duitsland verblijvende) Murat Kurnaz model. Hij werd in Pakistan gearresteerd op verdenking van terrorisme, vervolgens ondervraagd en gemarteld door de Amerikaanse geheime dienst in Kandahar en in Guantanamo. In 2006 kwam Murat vrij.

In de filmadaptatie wordt de figuur van Issa overschaduwd door het hoofd van de antiterreureenheid in Hamburg: de alomtegenwoordige, kettingrokende en whisky hijsende Günther Bachmann. Een bewuste keuze. De Nederlandse fotograaf en filmmaker Anton Corbijn koos namelijk voor een psychologisch drama, waarin goed en kwaad met elkaar verweven zijn en morele dilemma’s de dramatische motor zijn. Bachmann belichaamt deze tweespalt. De tragiek van het verhaal schuilt dan ook in zijn personage.

De vraag of Issa al dan niet een terrorist is, de moordende concurrentie tussen de diverse geheime diensten, het witwassen van bloedgeld, de paranoia van de CIA en de dunne scheidingslijn tussen waarheid en leugen maken de thema’s uit van de roman. Corbijn weeft daarrond een grimmige sfeer. Hij behoudt de ietwat afstandelijke mise-en-scène van The American en het poëtisch naturalisme van Control. Hamburg oogt grauw en lijkt voortdurend door onweer geplaagd. De armtierige achterbuurten, uitgeleefde appartementen, het beton en de graffiti herschept Corbijn tot een esthetica van de lelijkheid. Hierdoor weerspiegelt de stad niet alleen de gemoedsgesteldheid van de protagonisten, het wordt ook een volbloed personage.

A MOST WANTED MAN geeft zo perfect vorm aan een onzekere wereld waar niemand te vertrouwen is, of veilig is en het individu tot speelbal van waanzieke machthebbers dient. Het verteltempo staat helemaal in het teken van de evolutie van de personages. Bij Corbijn zit de dynamiek niet in de montage, wel in het beeldkader. Hoffman, Dobrygin, Wright en Dafoe acteren ingetogen, al maskeert hun schijnbare ‘cool’ spanning. Corbijn houdt in zijn voortreffelijke derde bioscoopfilm de opwinding onderhuids. Pas in de finale geeft hij de volle lading. Onthutsend. Ontnuchterend. Pakkend.

Geschreven door PIET GOETHALS

A Most Wanted Man

17/09/2014
Regisseur: 
Productiejaar: 
2014
Distributeur: 
eOne

Media: 

Trailer: 

v8XU8IP8-30

onomatopee