Venus in Fur

Filosofen en psychologen hebben altijd gretig uit de wereldliteratuur geput om neuroses en psychoses te omschrijven. Freud leest Sophocles' toneelstuk Koning Oedipus en heeft een naam voor zijn complex; Lacan vindt datzelfde complex in Hamlet en komt tot de conclusie dat je geen ‘(h)amletten’ kan maken zonder eieren te breken. Filosofen zoals Gilles Deleuze en Georges Bataille lezen de Sade en Sacher-Masoch en besluiten dat de ware vrijheid van ons denken in de fantasie ligt waar we de strafste dingen kunnen bedenken, die niemand ons kan verbieden. Ook grote filmregisseurs vinden dat beide auteurs, wier namen gesynthetiseerd zijn in het begrip SM, de absolute seksuele - en dus ook politieke - vrijheid celebreren.

Het is geen toeval dat de meest subversieve film aller tijden, Luis Buñuels L’age d’or, eindigt met een ode aan de Sade. En voor zijn meest succesvolle film Belle de jour (1967) laat Buñuel zich dan weer inspireren door de Oostenrijkse erotische roman Venus im Pelz (1870) van Leopold von Sacher-Masoch. Catherine Deneuve speelt de rol van de rijke doktersvrouw die zich  prostitueert en niet toevallig Séverine heet. Telkens als haar echtgenoot Pierre vraagt: “Waaraan denk je, Séverine?” krijgt hij als antwoord: “Aan jou, Pierre”, terwijl we als kijker getuige zijn van Séverines masochistische wensdromen over vernedering en verkrachting. Séverine is immers de feminisering van Séverin, de 26-jarige antiheld uit Sacher-Masochs ‘Venus im Pelz’. Die Séverin vindt pas de grote liefde als hij zich volledig aan een vrouw, liefst in bont gekleed, kan onderwerpen. Ver hoeft hij niet te zoeken; hij vindt zijn Venus in zijn mooie buurvrouw Wanda.

Zowel Buñuels Séverine als Sacher-Masochs Séverin willen tegelijk bemind en afgestoten worden. Een ideaal onderwerp voor Polanski, de cineast van onder meer Bitter Moon (1992) over het sadomasochistische spel tussen Oscar en Mimi, toen ook geïncarneerd door de actrice Emmanuelle Seigner. Polanski’s vorige film Carnage, ook een toneeladaptatie, was een zwartgallige komedie met slechts vier acteurs. Met VENUS IN FUR (LA VÉNUS À LA FOURRURE) gaat de expert van de huis clos nog een stap verder met nog slechts twee acteurs op een toneelrepetitie: Emmanuelle Seigner (Vanda) en Mathieu Amalric (Thomas).

Onheilspellende muziek van Alexandre Desplat leidt ons het theater binnen. Vanaf dat ogenblik blijven we de hele film in het theater als getuigen van een grandioos duel tussen de regisseur en een actrice, een seksueel machtsspel met rolwisselingen waarin op het einde het de actrice is die regisseert. In het toneelstuk dat ze repeteren vindt regisseur Thomas maar geen geschikte actrice om Wanda te spelen. Tot Vanda ten tonele verschijnt, zich spectaculair transformeert tot Wanda en er hetzelfde gebeurt als in het theaterstuk. Referenties naar Polanski’s turbulente privéleven zijn legio. Polanski’s VENUS IN FUR is een hondstrouwe verfilming van de gelijknamige briljante komedie over seks en macht van schrijver David Ives.

Polanski’s scenario volgt letterlijk de tekst met slechts één toevoeging, een Belgenmop: het fallussymbool op de scène, het restant van een Belgische toneelproductie. Polanski vertrok van een Franse versie om opnieuw samen te kunnen werken met zijn vrouw Emmanuelle, die voor haar vertolking in Cannes best de prijs voor Beste Actrice had mogen krijgen. “Eigenlijk is het gewoon SM-porno. Ik weet alles over SM: ik werk in het theater”, beweert actrice Vanda terwijl regisseur Thomas er vast van overtuigd is dat ‘Venus in Fur’ de beste love story uit de wereldliteratuur is. In elk geval staat Polanski garant voor een bijzonder intelligente, geestige en wervelende sekskomedie die daarbij nog wezenlijke dingen over het onderwerp weet te vertellen.
 

Geschreven door KAREL DEBURCHGRAVE

Venus in Fur

13/11/2013
Regisseur: 
Genre: 
Productiejaar: 
2013
Distributeur: 
eOne

Media: 

Trailer: 

kNRQ-kvc8ls

onomatopee